دیدن یک بازی فوتبال در ایران؛ یک میلیون تومان ناقابل!
تماشای تنها ۹۰ دقیقه فوتبال برای بسیاری از هواداران، بیش از یک میلیون تومان آب میخورد.
فدراسیون فوتبال که همواره به اتخاذ تصمیمهای غیرمنتظره شهرت داشته و بسیاری از سیاستهای آن با واکنشهای انتقادی همراه بوده است، این روزها نیز با نادیده گرفتن برخی واقعیتهای فوتبال کشور، بار دیگر موجی از تعجب و نارضایتی را میان هواداران ایجاد کرده است. تصمیمگیری درباره آغاز لیگ و توزیع مسابقات در ورزشگاههای مختلف، بهویژه در پایتخت، شرایطی را رقم زده که بسیاری از تماشاگران را سردرگم و ناامید کرده است.
در حالی که به اعتقاد بسیاری از کارشناسان، کیفیت مسابقات لیگ برتر در سالهای اخیر بهطور محسوسی کاهش یافته و بازیها دیگر جذابیت و کیفیت لازم برای جذب مخاطبان را ندارند، هواداران فوتبال همچنان برای حمایت از تیمهای محبوب خود راهی ورزشگاهها میشوند اما اکنون این حمایت هزینهای سنگین دارد؛ تا جایی که تماشای تنها ۹۰ دقیقه فوتبال برای بسیاری از هواداران، بیش از یک میلیون تومان آب میخورد. هزینهای که نهتنها با سطح کیفی مسابقات تناسبی ندارد، بلکه حتی با استانداردهای رایج در فوتبال حرفهای جهان نیز قابل مقایسه نیست. شرایطی که بهتدریج میتواند به فاصله گرفتن تماشاگران از فوتبال منجر شود.
بلیتهایی که دیگر ارزان نیستند
بر اساس آخرین تصمیم مسئولان فدراسیون فوتبال، قیمت بلیتهای روبهروی جایگاه ۲۵۰ هزار تومان، پشت دروازهها ۱۵۰ هزار تومان و طبقه دوم ۱۰۰ هزار تومان تعیین شده است؛ تصمیمی که از همان زمان اعلام، با موجی از انتقادها و واکنشهای منفی روبهرو شد.
اما هزینه حضور در ورزشگاهها به همین مبالغ محدود نمیشود. آنچه شرایط را برای تماشاگران دشوارتر کرده، هزینههای جانبی حضور در مسابقات است؛ هزینههایی که باعث شده تماشای مسابقات لیگ برتر برای بسیاری از هواداران به تجربهای پرهزینه تبدیل شود. نکته قابلتأمل اینکه این قیمتها تنها مربوط به ورزشگاه آزادی نیست و در ورزشگاههای شهرهای دیگر نیز از هواداران دریافت میشود.
هزینههای سنگین رفتوآمد
در شرایط کنونی، هواداران استقلال و پرسپولیس برای تماشای مسابقات تیمهایشان باید در ساعات پرترافیک روز خود را به ورزشگاه شهر قدس برسانند؛ موضوعی که علاوه بر هزینه خرید بلیت، هزینه رفتوآمد قابلتوجهی را نیز به آنها تحمیل میکند.
برآوردها نشان میدهد که یک تماشاگر تهرانی برای رفتوبرگشت به ورزشگاه شهر قدس باید حداقل ۷۵۰ هزار تومان هزینه کند. به این ترتیب، هزینه تماشای تنها یک مسابقه برای هواداران سرخابی، بدون در نظر گرفتن هزینه خوراکی و سایر مخارج جانبی، به بیش از یک میلیون تومان میرسد؛ رقمی که نشان میدهد شعار «تماشای ۹۰ دقیقه فوتبال؛ یک میلیون ناقابل!» چندان هم دور از واقعیت نیست.
راهکاری غیرقانونی برای پر کردن سکوها
افزایش بیرویه قیمت بلیتها، علاوه بر کاهش حضور تماشاگران در ورزشگاهها، زمینهساز شکلگیری پدیدهای دیگر نیز شده است. برخی گزارشها حاکی از آن است که تعدادی از باشگاهها برای جلوگیری از خالی ماندن سکوها، اقدام به خرید بلیتهای مسابقات خود کرده و سپس آنها را با قیمت پایینتر در اختیار هواداران قرار میدهند. اگر چنین اقدامی صحت داشته باشد، باید آن را رفتاری غیرقانونی دانست؛ اقدامی که البته تنها از عهده چند باشگاه برخوردار از منابع مالی بیشتر برمیآید و سایر باشگاهها توان اجرای چنین سیاستی را ندارند.
وقتی مسئولان مسیر حضور هواداران را دشوار میکنند
در بسیاری از کشورهای صاحب فوتبال، سیاستگذاران تلاش میکنند با کاهش هزینهها، بهبود زیرساختها و ارائه خدمات مناسب، شرایط را برای حضور هرچه بیشتر تماشاگران در ورزشگاهها فراهم کنند. اما در فوتبال ایران نهتنها ارادهای جدی برای بهبود زیرساختها و ارتقای امکانات ورزشگاهها دیده نمیشود، بلکه افزایش قیمت بلیتها، کاهش خدمات و دورتر شدن محل برگزاری برخی مسابقات، عملاً به مانعی جدی بر سر راه هواداران تبدیل شده است. به نظر میرسد تصمیمگیران فوتبال کشور، به جای تسهیل حضور تماشاگران، ناخواسته یا آگاهانه در حال کاهش انگیزه آنها برای حضور در ورزشگاهها هستند؛ رویکردی که میتواند در آینده به کاهش هرچه بیشتر شور و هیجان فوتبال منجر شود.
فوتبال؛ ورزشی برای طبقه متوسط و کمدرآمد
با وجود گردش مالی گسترده و هزینههای هنگفتی که در فوتبال ایران صرف میشود، این ورزش همچنان بیش از هر چیز به طبقه متوسط و اقشار کمدرآمد جامعه تعلق دارد. همین گروهها هستند که در گرمای تابستان و سرمای زمستان، سکوهای ورزشگاهها را پر میکنند و به فوتبال جان میبخشند.
وقتی تماشای یک مسابقه فوتبال به تفریحی یکمیلیونی تبدیل میشود، طبیعی است که نخستین قربانی این تصمیمها، همان هوادارانی باشند که سالها بار اصلی فوتبال را بر دوش کشیدهاند. اگر این روند ادامه پیدا کند، فوتبال ایران بیش از گذشته از مهمترین سرمایه خود یعنی مردم و هواداران، فاصله خواهد گرفت.